Жауын-шашын түрлері туралы ашық сабақ 4 сынып

(білім беру ұйымының атауы)

Қысқа мерзімді (сабақ) жоспары

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Хайтмухамедова Гулзира

Күні:

17.12.2024 ж

Сынып:4 Г

Барлық оқушылар саны: 22/3-топ

Қатыспағандар саны:0

Сабақтың тақырыбы

Жауын-шашынға не жатады?

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

4.3.3.2 атмосферада жауын-шашынның түзілу үдерісін сипаттау

Сабақтың мақсаты

Атмосферада жауын-шашынның түзілу үдерісін сипаттай алады. Жауын-шашынның түрлері туралы білімдерін толықтырады.

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Басы

Өткен білімді

пысықтау

5 минут

Ұйымдастыру кезеңі

«Сиқырлы асықтар» әдісі

Оқушылар мұғалім ұсынған асықтарды алады. Асықта қай баланың есімі жазылса сол баланы барып құшақтайды. Сонымен қатар, асықтардың түсіне сай топтарға бөлініп отырады.

1. Зерделілер тобы

2. Даналық тобы

3. Ақылды жеткіншектер

болып 3 топқа бөлінеді

Үй тапсырмасын тексеру

«Алтын сақа» үстел үсті ойыны арқылы жүргізіледі

1. Су айналымы дегеніміз не?

Су айналымы – судың табиғаттағы үздіксіз қозғалысы, яғни судың бір күйден (сұйық, бу, мұз) екінші күйге өтуі.

2. Су айналымының басты кезеңдері қандай?

Су айналымының негізгі кезеңдері – булану, конденсация, жауын-шашын және ағын.

3. Булану процесі қалай жүреді?

Булану – судың сұйық күйден бу күйіне өтуі. Бұл процесс күннің жылуы әсерінен жүреді, мысалы, теңіздер мен көлдерде.

4. Конденсация дегеніміз не?

Конденсация – су буының сұйыққа айналуы. Бұл процесс ауада су буының қызуынан салқындап, тамшы түрінде жиналуы кезінде болады.

5. Жауын-шашынның түрлері қандай?

Жауын-шашынның негізгі түрлері - жаңбыр, қар, бұршақ және күздің салқын мезгілдерінде пайда болатын мұз.

6. Су ағыны дегеніміз не?

Су ағыны – судың жер бетінде, өзендер мен көлдер арқылы қозғалысы. Су ағындары әлемдік мұхиттарға және өзендерге стека жүріп, қайтадан буланып, су айналымын жалғастырады.

7. Су айналымы экосистемаға қалай әсер етеді?

Су айналымы экосистемды қолдау, өсімдіктер мен жануарлардың өмір сүру жағдайларын қамтамасыз етеді, топырақтың ылғалдығын сақтауға көмектеседі.

8. Су айналымы циклі қанша уақытты алады?

Су айналымының циклі әр түрлі уақыт аралығында, айлар, жылдар немесе ғасырлар бойы жалғасуы мүмкін, себебі су табиғатта үнемі өзгеріп отырады.

9. Су айналымының маңызы қандай?

Су айналымы экологиялық балансты сақтау, су ресурстарын жаңарту, климатты реттеу және тіршілік үшін қажетті жағдайларды қамтамасыз етеді.

10. Адамдардың су айналымына әсері қалай болуы мүмкін?

Адамдар судың ластануы, су ресурстарын пайдалануы және табиғи ортаны бұзуы арқылы су айналымына әсер ете алады. Бұл экосистема мен климаттың өзгеруіне алып келуі мүмкін.

Бұл сұрақ-жауаптар 4-сынып оқушыларына табиғаттағы су айналымы туралы алған білімдерін тексеруге көмектеседі.

Бір-бірін құшақтап жағымды көңіл күйге енеді

Оқушылар өз топтарына жайғасады

Үй тапсырмасы бойынша берілген сұрақтарға асық ойыны арқылы жауап береді

Оқушылар

дың көңіл-күйлерін көтеру

Оқушыларға бағалау туралы түсіндіру.

Домбыра әдісі.

дескриптор:

алдыңғы сабақта өткен тақырыпты еске түсіреді

ҚБ домбыра

Мадақтау, қолдау

Асықтар

«Алтын сақа» үстел үсті ойыны

Ортасы

Жаңа сабақ

20 минут

Жаңа сабақ

Ой қозғау

Видео тамашалау

https://youtu.be/4Fx02SPpDQY?si=RKrUZEitpi-Zv0V8

«Сәйкестендіру» әдісі

Оқушылар өз топтарында сәйкестендіру тапсырмасын орындау арқылы видео мазмұны бойынша пікір білдіреді.

(Бұлт суреттері арқылы құрастырған сәйкестендіру үлгілерін оқып береді)

Жауын-шашын дегеніміз не?

Жауын-шашын – ауадағы су буының конденсацияланып, жерге түсетін судың түрі. Ол жаңбыр, қар, бұршақ, және т.б. түрлерде болады.

Жаңбыр қалай пайда болады?

Жаңбыр ауадағы су буының жинақталып, тамшыларға айналып, ауырлаған кезде жерге түседі. Бұл процесс конденсация деп аталады.

Қардың пайда болуы қалай жүреді?

Қар – ауадағы су буының мұз кристалдарына айналуы нәтижесінде пайда болады. Температура төмендеген кезде, су буы мұзға айналып, жерге қар түрінде түседі.

Бұршақтың қалай пайда болатынын түсіндіріңіз.

Бұршақ – бұлттарда су тамшыларымен мұздың бірге қозғалып, жоғары және төмен температуралардың әсерінен қатты күйге айналатын жауын-шашын. Нәтижесінде бұршақтар дөңгелек немесе сопақша формада түзіледі.

Жауын-шашынның маңыздылығы неде?

Жауын-шашын өсімдіктер үшін қажетті су көзін қамтамасыз етеді, топырақтың ылғалдылығын сақтауға және экосистеманың балансын ұстап тұруға көмектеседі.

Жауын-шашынның әртүрлілігіне не себеп болады?

Жауын-шашынның әртүрлілігі ауа температурасы, ауа ылғалдылығы, және атмосфералық қысым сияқты метеорологиялық факторларға байланысты. Олар түрлерінің пайда болуына әсер етеді.

Оқулықпен жұмыс

Оқулықта берілген мәліметтерді пайдаланып, топтық тәжірибе жұмысын орындау

1-топ. Конденсация тәжірибесі

Мақсаты:Ауаның ылғалдылығын және конденсация процестерін көрсету.

Құралдар: Мысалы, кәдімгі шыны банка, су, мұз текшелері.

Жұмыстың барысы:

- Әуелі банкаға 1/3 көлемде су құйыңыз.