Жұбан Молдағалиевтің Мен қазақ поэмасы, 11-сынып

«Қостанай қаласы әкімдігінің Сырбай Мәуленов атындағы гимназиясы» ММ

Жұбан Молдағалиев

«Мен-қазақпын» поэмасы.

11сынып.

Өткізген:қазақ тілі мен әдебиеті пәні

мұғалімі Мукашева Б.Ж.

Қостанай 2017

Жұбан Молдағалиев «Мен-қазақпын» поэмасы.

Сабақтың мақсаты: Білімділік-ақын шығармаларына тоқталу,мәнін түсіндіру; дамытушылық-ақын шығармалары арқылы оқушылардың теориялық ұғымдарды түсіне білу қабілетін дамыту; тәрбиелік-патриоттық сезімдерін ояту.Типі:Жаңа сабақ. Түрі:дәріс сабақ. Әдісі:түсіндіру, сұрақ-жауап.Көрнекілігі:компьютер,презентация,кітап көрмесі,жинақ папкасы,оқулықтар.Пәнаралық байланыс:қазақ тілі,музыка,тарих.Сабақтың барысы:Ұйымдастыру.Оқушылармен амандасу,түгелдеу.Оқушы назарын сабаққа аудару.Ұй тапсырмасы: Ілияс Есенберлиннің «Жанталас» романын талдау.

Сабақ эпиграфы:Сіз қазақсыз, ерекше, дара туған,Қара қылды қақ жарып, жара туған.Әділдіктің ақ туын желбіретіп,Халықтың бағы үшін жаратылған.

М.Шаин.

Жаңа сабақ:Блум таксономиясын қолдану.1.Білу.Ақын өмірі2.Түсіну. Ақын ғұмыры.Слайд. «Еділ мен Жайық» әнін тыңдату.3.Топтау.Ақын мұрасын талдау.«Дала түні» дастаны. Туған жерінің табиғаты тамсандырған,таңғы шықтай мөлдіреген шынайы махаббатын ақын Далаға арнаған.1986 жылғы Желтоқсан оқиғасы кезінде басшылықтың алдында тайынбай,темір тәртіптен тайсалмай,темір тізгінге қарсылығын,асыл сөзін ашына айқын айтқан Жұбан Молдағалиев болды. «Мен-қазақпын!» поэмасы халқымыздың сана сезімін оятуға,өз-өзіне құрметпен қарауға баға жетпес үлес қосты.

Қазақ халқының дер бетінен жойылып кету қаупінің нышандары белгі бере бастаған кезде,1963 жылы Жұбан Молдағалиев «Мен-қазақпын!» деп жырлады. «Орысша оқыған ғана адам болады», «Орысша оқыған ғана мәдениетті» деген негізсіз түсінік салдарынан ана тілін менсінбеуге,өзінің қазақ екенін айтуға намыстанатын, қазақ болып туғанына қорланатын,соның салдарынан туған халқын сатып жіберуге икемделген адамдар бой көрсете бастады. Ақын тәуекел етіп шығарманы шынайы ілтипатпен халыққа жеткізеді.Дастаны орыс тіліне аударылып,газет-журналдарда жарияланды.Жеке кітап болып басылды. Ұлан-байтақ Кеңес еліне таралып, қазақ халқының мерейін көтеріп,абыройын асырды...

2.Салыстыру әдісі. А. Біз қазақ деген мал баққан елміз,

Бірақ, ешкімге соқтықпай,жай жатқан елміз.

Елімізден кұт-береке қашпасын деп,

Жеріміздің шетін жау баспасын деп,

Найзаға үкі таққан елміз!

Ә. Тауды көрсең күн көзімен таласқан,Аспан көрсең Ай мен Күнге жол ашқан,Менің байтақ республикам таулары —Менің көгім мөлдіреген сол аспан.Дала көрсең көкжиекпен ұштасқан,Көлді көрсең секілді бір түскі аспан.Менің байтақ республикам даласы,—Менің көлім теңізбен қол ұстасқан.

4.Талдау Жырдың көркемдік ерекшелігін талдау

Жырдың көркемдік тілі

Мысалдар

Халық тілі.

Поэтикалық тіл:

А.теңеу

Ә.эпитет

Б.метафора

В.әсірелеу

Г.аллитерация

Д.ассонанс

Е.шешендік оралым