Сөйлемнің айтылу мақсатына қарай түрлері 8 сынып

Қош келдіңдер!

Қайырлы күн,достар!

Бүгінгі күн,міне,

Сәттілікке толсын!

Біздің алар бағамыз

Кілең бестіктер болсын!!!

Күн шуағы

Топқа бөлу

Үй тапсырмасын еске түсіру

-Сөйлем дегеніміз не?

-Сөйлем нелерден құралады?

-Сөйлемнің бірінші сөзі қандай әріппен жазылады.

-Сөйлем соңына не қойылады?

Ертегі

Ерте, ерте ертеде, Қазақ тілі елінде Сөйлем деген қария өмір сүріпті. Ол қарияның төрт ұлы болыпты. Төрт ұлы төрт түрлі болған екен. Үлкен ұлы ісіне тиянақты, тыңғылықты, екіншісі сұрағанды жақсы көреді , үшіншісі бірде ренжіп, бірде қуанып жүрсе , төртінші ұлы бұйыра сөйлейтін ерке болыпты.

Қарияның төрт ұлы төрт түрлі мінезді болғандығына қарамастан бір мәтінде сол мінездерін ақылмен жұмсай біліпті.

Бұлар қандай сөйлем деп ойлайсыңдар? Олардан кейін қандай тыныс белгілер қойылады?

С өйлемнің айтылу мақсатына қарай түрлері

Сабақтың тақырыбы:

Сөйлем

Бірінші сөз

бас әріппен

басталып жазылады

Аяқталғаннан

кейін тыныс

белгісі

қойылады

Бір-бірінен

бөлек

жазылатын

сөздерден

құрылады

Нүкте

Сұрақ белгісі

Леп белгісі

С ө йлем

Сұраулы

сөйлем

Лепті сөйлем

Айтылу мақсаты мен сазына қарай

Хабарлы

сөйлем

Бұйрықты сөйлем

Қызығушылықты ояту

қаладан

алақай

көкем

келді

кеше

қашан

1.Хабарла;

2.Сұрақ қой:

3.Қуанышыңды білдір.

4.Бұйыр:

тез

қайтыңдар

Ереже

Хабарлы сөйлем дегеніміз - бірдеңенің жайын хабарлау мақсатында айтылған сөйлемді айтамыз. Хабарлы сөйлемнің соңына (.) қойылады.

Сұраулы сөйлем дегеніміз -жауап алу мақсатымен айтылған сөйлемді айтамыз. Сөйлемнің соңына (?) белгісі қойылады.

Лепті сөйлем дегеніміз - адамның көңіл-күйін, сезімін білдіретін сөйлемді айтамыз. Лепті сөйлемнің соңына (!) белгісі қойылады.

Бұйрықты сөйлем дегеніміз-

Попова А.А., начальная школа-детский сад №54

Отан-оттан да ыстық

Бәйтеректің

басына сен

шықтың ба?

Ыстық қой,

шіркін,

туған жер!

Астана-

Отанымның

жүрегі.

Туған еліңнің адал перзенті бол.

Дәптермен

жұмыс

Попова А.А., начальная школа-детский сад №54

15 - жаттығу

Попова А.А., начальная школа-детский сад №54

9 - жаттығу

*Алдымен сұраулы ,екінші хабарлы, сонан соң лепті сөйлемді көшіріп жаз.

*Екеуара сөйлесіңдер.

Попова А.А., начальная школа-детский сад №54

Кім жылдам

*Берілген сөздерден төрт сөйлем құрап ж аз. Тиісті тыныс белгілерін қой.