Жеті атаға дейін қыз алыспау дәстүрінің құндылығы

Қазіргі таңда діни құлшылықтарды орындап, діни білімдерді үйреніп, іс-әрекетінде, жүріс-тұрысында шариғат ережелерін орындауға тырысатын жастардың қатары көбеюде. Бұл- қуантарлық жаңалық. Алайда, кейбір жастар тек Құранда немесе сүннетте бекітілген амалдарды орындауда табандылық көрсетіп, ата-баба дәстүріне зер салмау оқиғалары да кездесіп жатады. Оған мысал ретінде- жеті атадан қыз алыспау дәстүрі. Бұл амалға шариғатта рұқсат берілгендіктен көптеген жастар жеті атадан қыз алысуға болады деген ойда қалып, тіпті кейбірі осы амалды іске асырып жүр. Алайда, дәл осы тұста шариғат пен ата-баба салтын қатар ескере отырып, шешім шығару маңызды.

Құрандағы туыстығы жақын ер мен әйелге рұқсат етілу мәселесін терең зерттеп алғанымыз жөн. Құранда жақын туыстардың некесі жайлы үкімде үйленуге болатын туыстардың ең соңғы шегі білдірілген. Яғни, тек осы туыстыққа дейін ғана рұқсат деп шегін білдіреді, ал одан арғысын күнәлі істер қатарынанетеді. Құранда бірге туған ағайындардың үйленуіне мүлде тыйым салынған. Орта ғасырларда Европа патшалығында патша әулетінің қанын сақтау үшін бір әке, бір шешеден туған екі бауырды үйлендіру әдетке айналған еді. Осының салдарынан денсаулығында немесе ақыл-есінде ауытқуы бар мұрагерлер дүниеге келген болатын. Ислам діні осындай келеңсіздіктердің алдын алу үшін жақын туыстар арасында қыз алыспауға кеңес еткен. Оған дәлел ретінде Пайғамбарымыз (с.а.с.) бір хадисте: «Жақын ағайын туыстан қыз алмаңдар, өйткені бала әлсіз боп туады», деп айтқан. Сахаба Омардың (р.а.) жақындарынан қыз алуды әдет еткен Сәиб ұлдарына: “Уа, Сәиб ұлдары! Сендердің әлсіз ұрпақты дүниеге әкеліп жатқандарыңды көріп отырмын. Некеге алыстан алыңдар. Әлсіз балалар дүниеге алып келмеңдер”-деген сөзін келтіреміз. (Ибн Хажар әл-Асқалани:әт-Тәлхис әл-Хобир. Хисамуддин Афана:Ясәлунәкә) Ал қазақ дәстүрінде бұл жайлы не делінеді? Жеті

Қоғамда өзекті тақырыпқа айналған салттың бірі-беташар. Әсіре діншілдер бұл дәстүрді ислам дінінің қағидаттарына да, адами қасиеттерге де теріс келеді деп оны ұстанудан бас тартқан жағдайлар да кездесті. Осы кезекте бұл дәстүр жайлы теріс пікірлерден сақтану үшін оның астарындағы құндылықтарға назар аудара кетейік. мұсылманшылық тұрғысынан алғанда беташардың өзегінде – ақ некені жариялау, танысу, жауапкершілік алу, үлкенге құрмет, өсиет…